Webdesign Marijke Eken, © 2011 i.s.m Eye-T webdesign
   
 

Alle teksten en foto´s zijn copyright Marijke Eken, tenzij anders vermeld. Niets mag worden vermenigvuldigd zonder toestemming van Marijke.

 

Fatschenkind

Kevelaer is een klein stadje in Duitsland niet ver van de Nederlandse grens bij Venlo. In 1642 hoorde een eenvoudige man een stem die zei dat er op de plek een kapel moest worden gebouwd ter ere van Maria. En zo geschiedde. Kevelaer groeide uit tot een bekend bedevaartsoord met ene enorme basiliek op het dorpsplein en de kapel er niet ver vandaan. Gisteren ben ik daar eens wezen kijken want in feite is het een mooi stadje als je de commercie weg kunt denken. Het heeft een museum voor volkenkunde met een grote verzameling oud speelgoed maar wat mij het meest interesseerde waren de devotionalien die het museum herbergt. Duitsland kent o.a. een traditie die Klosterarbeiten wordt genoemd. In de vele kloosters in Duitsland werden o.a. fatschenkinder gemaakt. Dat zijn kleine afbeeldingen van het kindje jezus in zijn kribbe. Het wonderlijke is dat deze fatschenkindl een hoofd van was hebben en ingewikkeld zijn zoals je een baby vroeger inwikkelde. Deze fatschenkindl werden in de middeleeuwen gebruikt om jezus met Kerstmis in huis te hebben en is de voorloper van de kerststal.

Veel van deze wassen wikkelkinderen zien er ongelooflijk prachtig uit. Ze worden in kistjes gelegd en rijk versierd met Brussels kant, gouddraad, zijde, fluweel en bloemen. Het Niederrheinisches Museum für Volkskunde und Kulturgeschichte heeft een paar hele oude fatschenkindl in haar verzameling zie foto.Duitsland heeft altijd veel aandacht besteedt aan volkskunst. Daardoor kon deze klosterarbeit uitgroeien tot een verheven kunstvorm. Allerlei mogelijk denkbare vormen van klosterarbeit werden minitieus gemaakt. Maria's, jezussen en christus aan het kruis, huiszegens, heiligenspreuken werden kunstzinning opgeborgen in al of niet bewerkte kistjes.

Een ander aspect van deze volkskunst zijn de wassen beeldjes. Hoofdjes van jezus of Maria die aangekleed werden maar ook hele taferelen al of niet religieus werden in was gegoten, vereerd of in een huisaltaar geplaatst. Daarvoor werden gipsen mallen gebruikt of ook houten mallen.

Deze volkskunst ontwikkelde zich eveneens in Oostenrijk en Italie en heeft rijk bewerkte, barokke voorwerpen opgeleverd.

  

Gepubliceerd op: 05-05-2011


Terug naar vorige